×

Doğu Anadolu Bölgesi’nin seramik hammaddeleri potansiyeli

  Abdullah Mete ÖZGÜNER
  Aralık 2024
Doğu Anadolu Bölgesi’nin seramik hammaddeleri potansiyeli

Bitlis-Pötürge Masifinde bulunan %16- 38 Al 2O3 ve %0,2-0,4 (Fe2O3+TiO2) tenörlü ve toplam 20 milyon ton görünür rezervli seramik, refrakter, sır hammaddesi pirofillit yatakları, Bitlis Masifi'nde bulunan %16-38 Al 2O3 ve %0,6- 6 (Fe2O3+TiO2) tenörlü ve toplam 3 milyon ton görünür rezervli kaolinize disten yatakları, ortalama % 9,5 (Na2O+K2O) ve %1’in altında (Fe2O3+TiO2) tenörlü Muş ili Kızılağaç beldesi ve Bingöl ili Genç ilçesi Avnik-Yayla köylerindeki metagranitlerden oluşan feldispat yatakları, büyük rezervli ve %95- 99 SiO 2 tenörlü civar kuvarsit yatakları, Tatvan ve kuzeyindeki açık işletilebilir perlit, pomza, trakit, kaolinize riyolit seramik katkı maddeleri yatakları, büyük rezervli Erzurum ili Tortum ilçesi, Bingöl ili Haziran köyü, Van ili Çaldıran ilçesi seramik katkısı diyatomit ve Sivas Hafik Virancık köyü talk yatakları, seramik sır ve pigment hammaddesi barit, pirofillit, olivin, zeolit yatakları, sır çekilerek karo-fayans üretilebilen büyük rezervli çimento kili, marn ve kırmızı kil rezervleri, Elazığ ve Erzincan ofiyolit ve dünitlerindeki refrakter hammaddeleri manyezit ve olivin yatakları, Doğu Anadolu Bölgesi'nin seramik ve refrakter hammadde potansiyelini oluşturur. Doğu Anadolu’da 20 farklı alternatif volkanit yatağından ve özellikle trakit yataklarından alınan örneklerin ortalama (Na2O+K2O) oranları % 9-10,5 arasındadır. Bu nedenle Muş ili Kızılağaç beldesi, Bingöl ili Avnik köyü metagranitlerinin ve hidrotermal alterasyona uğramış Solhan Formasyonu kaolinize riyolitik tüflerinin, Malatya Hekimhan ilçesi kuzeyinde Pliyosen andezitik piroklastikleri içerisindeki geniş yayılımlı hidrotermal kaolinlerin detay jeolojik etüdü önem kazanmaktadır. Volkanitler, şistler, granitler üzerinde uyumsuz olarak yer alan Pliyosen Zırnak Formasyonu'nun ve diğer kömüraltı muhtemel seramik kil yataklarının, beyaz mikalı gnays ve şistlerin hidrotermal alterasyonuyla oluşan kaolin, illit, pirofillit yataklarının prospeksiyonları kil potansiyelini artıracaktır. Ar-Ge çalışmaları; perlit, pomza, riyolitik tüf ve mikrogranitlerin %30 oranına kadar seramik katkı maddesi olarak kullanılmasının mümkün ve ekonomik olduğunu göstermektedir. İyi tasarlanmış proses makinelerinin ülkemizde imal edilmesi sayesinde ithal makine-ekipmanlarının kullanımıyla fizibil olmayan pek çok seramik hammaddesi zenginleştirme ve endüstriyel üretim projesi fizibil hale gelecektir. Doğu Anadolu’daki seramik hammaddeleri prospeksiyon ve fizibilite çalışmalarının tamamlanıp endüstrilerin kurulması mümkündür

.pdf için tıklayınız